Chronische pijn

Als je je stoot of als je je arm breekt, is pijn functioneel. Als je je stoot aan een steen bijvoorbeeld, vertelt je lichaam je dat je dat maar niet meer moet doen. Of als je je arm breekt, laat de pijn je weten dat je rust moet nemen zodat je lichaam kan helen. En als het leed geleden is, of de les geleerd, is de pijn ook weg.

Maar hoe anders is dat met chronische pijn? Vaak is er geen medische verklaring. Maar de pijn is er wel. En die kan een zwaar stempel op iemands leven drukken.

En dan begint de zoektocht. Meestal heeft iemand met chronische pijn al veel artsen bezocht en te horen gekregen dat “je er maar mee moeten leven”.
En wat de dokter zegt is natuurlijk waar.. toch?

Of niet…..

‘Verborgen’ emoties en overtuigingen vaak oorzaak chronische pijn

Vanuit praktijkervaring blijkt veelvuldig dat er achter chronische pijn een trauma schuil ligt. Als de pijn aanwezig is, wil je lichaam je namelijk iets vertellen. De oplossing ligt dan vaak in je onderbewustzijn.

Met hypnotherapie kunnen we nagaan wat de oorzaak is voor je pijn en daarin veranderingen aanbrengen. We richten ons dus niet op de medische oorzaak, maar op de mentale oorzaak van jouw pijn.

Als jij chronische pijn hebt, ben je overigens niet de enige. Chronische pijn wordt namelijk ook wel de stilste epidemie van de wereld genoemd.
Misschien zelfs zo “stil” dat je geschokt zult zijn te horen hoe vaak het voorkomt.
In Nederland leven maar liefst 2,25 miljoen mensen met chronische pijn.
Dat is maar liefst één op de vijf volwassenen!

Hoe ontstaat chronische pijn?

Je lichaam zit vol met zenuwen. De zenuwen verbinden je lichaam met je hersenen. Wanneer je ergens in je lichaam iets voelt, gaat er een prikkel via je zenuwen en je ruggenmerg naar je hersenen.
Je hersenen beslissen vervolgens wat het is wat je voelt. Is dit aangenaam? of juist niet?
Je voelt dus met je brein! Ook pijn…

De registratie van pijn zou je kunnen zien als een alarmsignaal.
Op het moment dat je je bijvoorbeeld zou branden aan een lucifer, wordt er via de zenuwen een signaal afgegeven aan de hersenen. Op basis van de informatie die binnenkomt, kunnen de hersenen reageren door bijvoorbeeld je hand terug te trekken.
Bij chronische pijn is dat systeem ontregeld.
Omdat er geen einde komt aan deze stroom van berichten en signalen wordt het zenuwstelsel overgevoelig en lijkt het alsof het alarmsysteem van het lichaam te scherp wordt afgesteld.
Er is geen duidelijke reden om alarm te slaan en toch slaat het lichaam alarm.
Wat is er aan de hand?

Ik leg het even uit aan de hand van een voorbeeld….
Wanneer er een keer bij je is ingebroken, zal je een alarm aanschaffen om te voorkomen dat het een tweede keer gebeurt. Stel dat er vervolgens toch nog wordt ingebroken, dan zal je het alarm steeds scherper gaan afstellen, misschien wel zo scherp dat het alarm al afgaat als iemand op de stoep voor het huis voorbij loopt.
Dat kan ook gebeuren bij het pijnsysteem. Bij langdurige pijn of herhaling van een klacht zal het pijnsysteem meestal sneller en heftiger reageren: het alarm wordt scherper afgesteld en zal eerder afgaan. Ook als er geen gevaar dreigt
Bij chronische pijn wordt er een alarmsignaal gegeven dat niet in overeenstemming is met het type letsel. 
Het systeem staat dus niet goed afgesteld!

Vaak wordt chronische pijn bestreden door medicatie.
Maar je begrijpt het al: daarmee los je alleen het symptoom op en niet de oorzaak!

het brein en de pijn

Hoever de pijnpoorten (bij de schakelstations) in het ruggenmerg en de hersenen open staan, wordt vooral bepaald in het emotionele brein. Voelt het brein zich kwetsbaar of bedreigd, dan laat het alle signalen die mogelijk duiden op gevaar met voorrang binnen. Dit kan tot gevolg hebben dat andere informatie wordt tegengehouden. Wanneer er veel berichten binnenkomen in de hersenen, dan loopt het gedeelte in de hersenen, waar deze berichten verwerkt worden, wel eens over. Dit kan ervoor zorgen dat je pijn heftiger wordt ervaren dan het daadwerkelijk is of dat je het voelt in een groter gebied dan waar in eerste instantie de pijn was.

Die overgevoeligheid hoeft zich niet te beperken tot één plek in het lichaam, maar kan ook een heel lichaamsdeel of het hele lichaam betreffen.
Bij langdurende klachten raakt het pijnpatroon als het ware ingeslepen in het zenuwstelsel.
Dit noemen we pijnsporen. Die pijnsporen worden dieper zoals de bandensporen van een tractor in een weiland.
Daarom moet er niet alleen aan de pijn maar ook aan het pijnpatroon gewerkt worden.

De rol van het pijnnetwerk

Alle onderdelen van het pijnsysteem zijn aan elkaar gekoppeld en vormen een pijnnetwerk.
Dit netwerk kan worden onderverdeeld in vier deelgebieden:

  • lichaam
  • emoties
  • gedachten
  • gedrag.

Deze deelgebieden worden onderverdeeld in factoren.
Per persoon verschilt het welke factoren een rol spelen.

het pijnnetwerk
Lichaam                                                                                                    

In het lichaam bestaan veel verschillende structuren en systemen die aanleiding kunnen geven tot pijn: bijvoorbeeld het bindweefsel (fascia), de spieren (trigger points) en hormonen.

Emoties

Als iemand zich kwetsbaar of bedreigd voelt, dan reageren de hersenen extra sterk op signalen van gevaar. Door de pijn is er vaak sprake van een te hoge alertheidstoestand. Dit kost veel energie en heeft invloed op bijvoorbeeld het vermogen om je te concentreren. Negatieve emoties (angst, somberheid, stress) verergeren de pijnbeleving en kunnen extra pijnklachten geven omdat ze het zenuwstelsel gevoeliger maken en de spierspanning verhogen.

Pijn heeft op emotioneel gebied een wisselwerking met een heleboel symptomen:

  • post-traumatische stress
  • depressie
  • angst
  • langdurige stress
  • eerdere pijnervaringen
  • doemdenken
  • idee: pijn komt door schade
  • veel meegemaakt hebben

Overlap pijn en angst

Bij een MRI wordt een soort foto gemaakt van de hersenen waarop je kan zien welk deel actief is.
Het is gebleken dat bij pijn dezelfde hersengebieden actief zijn als bij angst.
Angst (de emotie) en pijn (sensorisch, het gevoel) hebben dus een grote overlap in ons brein. Het is allebei bedoeld om ons te beschermen, maar angst en pijn kunnen ook een eigen leven gaan leiden, aan elkaar gekoppeld of verwisseld worden.

Gedachten

Pijn en de gevolgen ervan kunnen allerlei gedachten oproepen. Soms blijven mensen denken dat er iets helemaal verkeerd zit in hun lichaam (doemdenken of catastroferen) ook al is door uitgebreid onderzoek aangetoond dat dit niet het geval is. Het komt ook voor dat mensen voortdurend met hun aandacht bij de pijn zijn waardoor hun pijnbeleving heviger wordt.  Het is ook mogelijk dat mensen niet meer kunnen voldoen aan de verwachtingen die zij van zichzelf hebben of waarvan ze denken dat anderen die van hen hebben. Die gedachten kunnen veel invloed hebben op hoe iemand zich voelt en op wat hij of zij doet.
En dat heeft vervolgens ook weer invloed op de pijnbeleving.

Gedrag

Als iemand vaak of regelmatig pijn heeft, kan dat ertoe leiden dat die persoon zich ernaar gaat gedragen. Dit betekent dat alles wat hij of zij wel of niet doet door de pijn wordt bepaald. Zo kan een beslissing om wel of niet uit eten te gaan of om te gaan sporten volledig afhankelijk zijn van de pijn. Ook de omgeving speelt een rol: hoe reageren anderen? Door hun reacties kunnen ze pijngedrag onbewust beïnvloeden . Ook kunnen mensen de pijn ongemerkt gebruiken om dingen die ze nooit leuk gevonden hebben niet meer te hoeven doen. De manier waarop iemand met pijn omgaat, kan veel invloed hebben op zichzelf, op activiteiten en op de sociale contacten. Het kan leiden tot sociaal isolement, gebrek aan afleiding en beloning, minder eigenwaarde, depressie, meer stress en spierspanning.  Manieren van omgaan met onszelf en onze omgeving leren we vaak al vroeg. Sommige mensen hebben in hun jeugd geleerd om zich bij het minste of geringste schrap te zetten. Hiermee kunnen ze veel spanning opbouwen.  Maar er zijn ook aangeleerde leefregels als ‘niet huilen’ en ‘gewoon doorgaan’. 
Ook dan ligt overbelasting op de loer.

Gevolgen van pijn

Pijn heeft invloed op iemands welzijn, zoals hoe iemand zijn of haar werk kan doen, het huishouden, de zorg voor de kinderen, het gezin, sociale contacten, relatie en seks.
Pijn heeft invloed op alles.
Als de pijn niet weggaat zal de ‘volumeknop’  alleen maar omhoog gaan, waardoor de pijn steeds heviger wordt.

Ervaringen met pijn

Iedereen heeft ervaring met pijn. Pijnervaringen worden opgeslagen in de hersenen. Iemand die na een enkelblessure snel herstelt, zal de pijnervaring anders opslaan dan iemand die maandenlang over herstel heeft gedaan. Bijvoorbeeld door complicaties of langdurig in het gips. Laatstgenoemde persoon heeft een meer negatieve ervaring met pijn. Wanneer er opnieuw schade optreedt zal het zenuwstelsel eerder overgevoelig reageren, ook als het om een heel andere pijn gaat dan in de enkel. Dit verschijnsel zal nog eerder optreden als er een gevoel van miskenning is, bijvoorbeeld na een ongeval of als een diagnose is gemist of een behandeling niet goed geweest is.

de behandeling, wat gaan we doen?​

Met hypnotherapie kunnen we de mentale oorzaak van de pijn opsporen en veranderen. Je lichaam leert om weer op een normale manier te reageren op prikkels.

Tijdens onze eerste afspraak geef ik je veel informatie over hoe het brein werkt en hoe dat in verbinding staat met je lichaam. We nemen ook de intake door, die je van tevoren hebt ingevuld. Op die manier kunnen we een heel persoonlijk plan opstellen.

Daarna volgt de hypnotherapie-sessie. Hierbij maak je contact met je onbewuste.
Daar waar al je automatische systemen zijn geïnstalleerd.
Dat is ook precies de plek waar je dat ‘alarmsysteem’ dat te strak staat afgesteld, weer op een normaal nivo kan zetten.
Ook gaan we terug naar de oorzaak van je pijnbeleving. Door hypnose is het gemakkelijk je kritische denken te omzeilen waardoor je het gevoel dat je gekoppeld hebt aan die ervaring(en) kunt veranderen. Daardoor zal je systeem op een gezonde manier gaan reageren.
Daarnaast doe ik oefeningen met je waardoor je je systeem meer kunt ontspannen.
Het zo genaamde ‘pijnsysteem’ wordt doorbroken en de pijnsporen in je brein worden daardoor steeds minder diep. Ook krijg je oefeningen waarmee je leert om met behulp van gedachtebeelden anders te denken en te voelen over de pijn die je ervaart.
Door het inzetten van suggestief taalgebruik worden je gedachten positiever en ook dat heeft een positief effect op het lichaam en bevordert het herstel.

Medische hypnose bij pijnbestrijding is een evidence based therapie en is in principe geschikt voor iedereen die ervoor openstaat.

Hypnose helpt mensen om hun pijn te verlichten. Steeds meer mensen ontdekken de voordelen van hypnose. Ook in ziekenhuizen wordt steeds vaker hypnose ingezet bij pijnbestrijding en ook bij mensen met bijvoorbeeld prikkelbare darm syndroom (PDS) of fibromyalgie. Pak je chronische pijn aan en maak een afspraak. Door de kracht van hypnose krijg je toegang tot je onbewuste en je onderbewustzijn om je pijn te verlichten.
Vaak zijn 2 of 3 sessies al voldoende.